Vakbladvoor sociale professionals
en het sociale domein

Ervaringsdeskundigheid een vak?

Discussieer mee!

Is ervaringsdeskundigheid een vak?

Ja, beweert Annette Plooy in SoziO 90 (oktober 2009). Klik hier om haar artikel te lezen.

Nee, beweert Alie Weerman in SoziO 91 (december 2009). Klik hier om haar artikel te lezen.



Naar homepage







Reacties op dit artikel:


Jan van der Woude
11 maart 2015 - 12:51


Reactie op Alie Weerman.
Eigenlijk vind ik deze discussie maar een beetje vreemd.
Als cliënten in hun behandeling aan geven heel veel baat bij ervaringsdeskundigen te hebben en dat het een meerwaarde is, wie zijn U of ik dan om daar een mening over te hebben .Alles moet in het teken van de cliënt staan. Als ook cliënten organisaties het belang van ervaringsdeskundige, die in ieder geval genoeg tijd hebben om dit ook in te zetten, aan geven lijkt mij dat een prima referentiekader.,In mijn persoonlijk verhaal heb ik een ervaringsdeskundige gemist. Ook ik vind dat ervaringsdeskundige bepaalde kennis moet hebben. In mijn persoonlijk verhaal heb ik wel wat cursussen binnen dimence gevolgd. Je moet wel weten met wie je een gesprek aan gaat. Laten wij vooral niet over de hoofden van cliënten onze meningen ventileren maar juist met de cliënten in gesprek gaan over wat zij zien als meerwaarde of niet.
Anders lijkt het net of wij de wijsheid in pacht hebben.

Eddo Rats
09 maart 2015 - 14:43


Wat een flapdrol verhaal. Echt weer zo'n verwaande titelgeile boekenworm zonder echte existentiele kennis GAAP!!! Beste mevrouw Alie. Ik mag u graag aanraden om het "onderzoek naar waarden" te lezen en eistentieel te ondergaan als in de Roman met de titel "Zen en de kunst van het motoronderhoud". Als zich net als de schrijver Robert M. Pirsig zich in dit onderwerp vast bijt Zult u ervaren hoe het is als elke waarde zijn context verliest waarna alleen nog de krankzinnigheid rest. Als u de moed heeft gehad om elke vorm van verbinding met uw existentiële zelf achter u te laten en volledig buiten de cultuur/samenleving staat. Met alle soorten en maten van stigmatisering die daar bij hoort mag u onder begeleiding van een ervaringsdeskundige stap voor stap de weg naar binnen in de cultuur/samenleving proberen te vinden. Het tweede boek "Lila" van deze filosoof/ervaringsdeskundige-pionier zal u van u existentiële ervaring en huidige naiviteit bewust maken door deze om te zetten in expliciete culturele kennis en dat de weg vanuit geestelijk niemandsland tot weer helemaal geaard zijn in de dominante cultuur van onze samenleving je het recht geeft om je ervaringsdeskundige te noemen wat gelijk staat aan de titel van Cultureel Antropoloog in eigen cultuur. Iemand die dit doorleeft heeft weet dat elke muts die om een titel zeurt een flapdrol is.
En alleen flapdrollen zijn zo afhankelijk van het systeem dat ze er alles voor over hebben het te verdedigen.
Net als in de film The Matrix: lol
The Matrix is a system, Neo. That system is our enemy. But when you're inside, you look around, what do you see? Businessmen, teachers, lawyers, carpenters. The very minds of the people we are trying to save. But until we do, these people are still a part of that system and that makes them our enemy. You have to understand, most of these people are not ready to be unplugged. And many of them are so inured, so hopelessly dependent on the system, that they will fight to protect it.

Alie Weerman
18 november 2014 - 09:44


Reactie op Toon Walravens.

Hoi Toon,
Je pleit in je verhaal in feite voor een combinatie van diverse vormen van kennis: ervaringskennis en wetenschappelijke en professionele kennis.
Ik ben het helemaal met je eens als je schrijft:
'Ervaringsdeskundigheid zit niet in techniekjes of dikke studieboeken of modules, maar in geloven, vertrouwen en willen openstaan voor elkaar'.
Wat me wel opvalt in veel discussies met ervaringsdeskundigen dat men denkt dat professionals (en ik heb het dan over SPH'ers) in de opleiding vooral uit boeken leren en technieken leren. Dat is niet zo: het accent ligt ook erg op houding, het leggen van contact, en aansluiten bij de cliënt. Op Windesheim geven we, zoals je weet, sinds 2011, alle ruimte aan eigen ervaringen van studenten en op het als persoon in contact kunnen gaan met anderen.
Ervaringsdeskundigheid vind ik van groot belang, evenals andere vorm van kennis. Soms kan dat gecombineerd worden in één persoon (ervaringsdeskundige hulpverlener) en soms niet omdat de hulpverlener geen ervaringskennis heeft, of de ervaringsdeskundige geen andere kennis. Jij combineert verschillende bronnen, dat doen we op hogeschool Windesheim dus ook. Het betekent dat je ruimte geeft aan een 'derde positie': die van ervaringsdeskundig hulpverlener.

Alie Weerman
18 november 2014 - 09:31


Reactie op Jan van de Woude,

Mooi die oproep tot samenwerking. Er zijn inderdaad ook veel hulpverleners met ervaringsdeskundigheid. Je schrijft dat je tijd hebt, een luisterend oor. Is het niet zo dat jij gewoon meer tijd hebt dan de duurdere HBO-opgeleide hulpverleners?? Ik weet natuurlijk niet wat je salaris is, maar ik heb de indruk dat ervaringsdeskundigen vaak voor een laag salaris (of als vrijwilliger) werken. Zij zijn minder duur en kunnen veel tijd aan cliënten besteden. De ervaringsdeskundige HBO-hulpverleners heeft die tijd niet en heeft minder ruimte voor een luisterend oor.
Van de SPh'ers is ongeveer dertig procent cliënt geweest in de GGZ of verslavingszorg. Ervaringsdeskundigheid genoeg dus, maar waarschijnlijk geen tijd want te duur.

Jan van der Woude
28 januari 2014 - 12:10


Ik ben Jan van der Woude en ik werk als ervaringsdeskundige bij dimence Zwolle circuit verslaving. Ik wil graag reageren op mevr.Dinkelberg.
Dat het aan het doorslaan is ben ik het totaal niet mee eens. Dit is alleen haar ervaring en zij put dan ook alleen uit haar ervaring en staat dan ook misschien niet meer open voor andere ervaringsdeskundigen.
Zelf heb ik een opleiding gedaan tot ervaringsdeskundigheid en heb ik geen zorg opleiding. Ik herken mij helemaal niet in het beeld dat zij van ervaringsdeskundigen schetst.
Ik denk absoluut niet dat ik de wijsheid in pacht heb door ervaringen die ik heb meegemaakt.Zelf heb ik de woorden dat ik het beter weet door eigen ervaring nog nooit gebruikt, het komt regelmatig voor dat ik sommige dingen niet begrijp en schroom dan ook niet om dit te vragen bij collega hulpverleners.Maar dat ik of mede ervaringsdeskundigen niet naar clienten zouden luisteren of met de mond vol tanden staan vind ik een belachelijke aanname. Ik heb het gevoel dat het een strijd aan het worden is tussen hulpverleners en ervaringsdeskundigen terwijl ervaringsdeskundigen juist een goede aanvulling kunnen zijn in de behandeling van de client. Wij horen juist samen te werken. Tuurlijk heb ik ervaringskennis van mijn ervaring, maar er zijn wel heel veel raakvlaken met andere clieten binnen ons circiut waar ik een belangrijke rol kan spelen. Ik kijk via een andere invalshoek naar de problematiek van een client dan iemand van ons team, daarmee probeer ik de client op een andere manier naar zichzelf te kijken en op een andere gedachten gang brengen.zou een hulpverlener die zelf enige ervaring heeft dat dan niet kunnen? Er word van een hulpverlener een professionele houding gewenst toch? Niet over eigen problemen vertellen, afstand bewaren..... Hier ontstaat misschien direct het verschil. Als aanvulling op de reguliere hulpverlener kan een ervaringsdeskundige dat wel, een andere band opbouwen met de client.
Een voorbeeldrol, zien dat er een mooi leven naast je aandoening mogelijk is. Motiveren, stimuleren, tipsgeven en vooral een luisterend oor. Tuurlijk weet ik dat er veel hulpverleners zijn met ervaring op wat voor manier ook, vooral gebruiken in cotacten met clienten, heel belangrijk. Maar gaan wij ook niet voorbij aan de vraag van de client. Er is heel veel vraag van clienten naar ervaringsdeskundigen merk ik elke dag, en elke keer krijg ik van hun terug dat het gesprek dat ik met hun heb gehad voor hun heel belangrijk is geweest. Op de plek van hulpverlener moet een ervaringsdeskundige niet gaan zitten,net zo min moet een hulpverlener op de plek van een ervaringsdeskundige gaan zitten, ze moeten elkaar ondersteunen waar het kan als een team gaan samen werken, alles in het belang van de client. Geen strijd maar samenwerking begrip hebben voor mekaar en elkaars meerwaarde voor optimale hulpverlening.

Met vriendelijke groet,
Jan van der Woude

Zita V.
05 februari 2011 - 23:23


Ik denk dat het geen kwestie is van goed en fout. Laat ervaringsdeskundigen en hulpverleners gebruik van elkaar maken. Bundel de krachten en werk toe naar een constructieve samenwerking. Wees akkert op (tegen)overdracht en bewaak een goede afstand en nabijheid. Groet,Zita

Toon Walravens
28 februari 2010 - 22:09


Ik kan mij nog goed herinneren dat ik zelf nog zorg kreeg bij GGZ en nu ben ik een werknemer bij dezelfde instelling en volg zelfs de zoveelste opleiding. Soms moet ik mezelf in mijn arm knijpen of ik niet droom. Om te beginnen ben ik erg blij dat ik in de gelegenheid ben gesteld door het Cliëntenbelangenbureau en dat ik deze kans gegrepen heb. Ik wil even terugkijken in mijn verleden, waar ik vandaan kom.

Door omstandigheden werd ik vroeg uit huis geplaatst door de kinderbescherming en kwam terecht op internaten en andere jeugdinstellingen. Ik heb geen scholing gehad en ben daar pas op latere leeftijd aan begonnen, met enige trots.

Twintig jaar ben ik in verschillende instellingen verbleven voordat ik hersteld was. Van PPC Zorg naar verslavingskliniek, GGZ instelling, psychiatrische ziekenhuizen, beschermde woonvorm en ambulante zorg.
Er zijn tijden geweest dat ik met behulp van medicijnen contact met mijn omgeving heb kunnen behouden en mijn behandeling heb kunnen voltooien.Diep van binnen ben ik in mijn leven tientallen keren gevallen en weer opgekrabbeld, om te komen waar ik nu sta. Wat een veerkracht heeft een mens!! HIER ZIT MIJN ERVARINGSDESKUNDIGHEID!!! Een leerzame tijd die mij rijkelijk heeft beloond met allerlei competenties en vaardigheden en een tijd die door geen enkele opleiding ooit op de achtergrond zal raken.

Als ik zie waar ik nu sta en wat voor groei ik heb doorgemaakt de afgelopen jaren.
Cursussen – trainingen – en opleidingen met betrekking tot ervaringsdeskundigheid hebben geleid tot mijn huidige baan!! Zorgconsulent GGZ: “wat een mooi beroep”. Mensen, die in een soortgelijke situatie verkeren als ik ooit in gezeten heb, mogen ondersteunen en helpen bij hun herstel. Als mens weet ik hoe het is en voelt om veel rollen die je als persoon hebt door je beperkingen kwijt te raken, “maar zeker niet onbelangrijk te benoemen” weet ik ook hoe het is als ervaringsdeskundige, om een nieuw leven op te bouwen. Er is ook een verschil tussen taal van binnenuit, en taal van de hulpverlening. Cliënten hebben soms nog geen woorden, of hele andere woorden. Als ervaringsdeskundige ken en begrijp ik de woorden die er nog niet zijn, en spreek ook “de hele andere woorden”. Woorden die cliënten nog niet hebben, of de andere woorden “voor hun momenten”, zijn in mijn boeken op school niet terug te vinden. Die staan nergens beschreven, sommige situaties of momenten heb je geen woorden nodig om elkaar te begrijpen. Daar zijn geen opleidingen voor.

Ik volg op dit moment de opleiding SPW 4 Ervaringsdeskundig begeleider.Ik werk als Zorgconsulent GGZ bij het Cliëntenbelangenbureau van GGzE.De opleiding leert mij onder andere: Methodisch en systematisch te werken en mijn theoretische kennis te vergroten. Meer gestructureerd en planmatig werken, het kiezen van de juiste interventies bij problemen, observaties op waarde weten te schatten, gegevens objectief weergeven, reflecteren op eigen handelen, theoretische kennis over ziektebeelden, sociale voorzieningen en regel en wetgeving, zorgkantoren etc. Maar zegt niets over mijn ervaringsdeskundigheid.
Het versterkt mijn zelfvertrouwen en het vertrouwen in eigen kunnen en zorgt voor een betere samenwerking met collega,s en externe instanties omdat ik zie hoe zij werken. Het zijn zaken die ik nodig heb om in teamverband te kunnen werken als dit nodig blijkt. En door het geleerde lukt het om financiën binnen te slepen om onze eigen cliëntgestuurde projecten op te kunnen zetten. Ik heb ook al meedere opleidingen gevolgd overigens.

MAAR.
Ervaringsdeskundigheid zit niet in techniekjes of dikke studieboeken of modules, maar in geloven, vertrouwen en willen openstaan voor elkaar. Als dat er niet is, kun je nog zo veel leren en weten, maar help je iemand erg weinig. Naar mijn idee ga je zelfs door soms aan methoden, theorie en systemen vast te houden meer uit contact. En daar komt mijn ervaringsdeskundigheid weer in mij naar boven, afdalen naar de mens en elkaar ontmoeten en aftasten wat ik voor die ander mag doen. Daarna maak ik weer gebruik van wat ik allemaal op school geleerd heb en hopelijk nog mag leren, constructief doorpakken. Door de samensmelting van mijn ervaringen, die van andere en het geleerde op school, ben ik een nog completer Zorgconsulent en ervaringsdeskundige aan het worden. Completer omdat ik me staande leer te houden in GGZ en externe instanties. Naar mijn idee past het ook helemaal in de herstel-visie, om mensen 'totaal-zorg' aan te kunnen bieden. Ik heb de balans tussen ervaringsdeskundigheid en het geleerde in mijn opleiding gevonden, het kan fantastisch samengaan. Door mij in het professionele werkveld te begeven kan ik invloed uitoefenen op de denkprocessen en een verandering op gang brengen, daar waar nodig. Dienstbaar aan de cliënten, dienstbaar aan de mens.

Graag wil ik bij u onder de aandacht brengen dat ik hier zonder de professionele hulpverlening niet had gestaan. Dat ik veel goede eigenschappen en kwaliteiten tegenkom, en ben tegengekomen bij tal van hulpverleners. Die eigenschappen en kwaliteiten heb ik opgeslagen in mijn hoofd. In gedachten noem ik ze mijn juweeltjes, deze juweeltjes maken van mij deels de Ervaringsdeskundige, De Zorgconsulent en mens die ik nu ben. Dit wil ik ook graag met u delen.

Met vriendelijke groet
Toon Walravens

annelies
28 februari 2010 - 09:45


Een reactie op het verhaal van Henny. Herstel is een manier van denken die meer de nadruk legt op het positieve in een cliënt. Daarbij stellen niet alle ervaringsdeskundigen zich zo op, dat het elkaar zou moeten uitsluiten of dat het alleen een 'wij weten het beter' is. Ervaringsdeskundigheid is een heel nieuw vak, en is dus ook nog in ontwikkeling. Ervaringsdeskundigen zeggen niet de oplossing te hebben, maar hebben een nieuwe manier van werken, een andere. Omdat ervaringsdeskundigheid deels ook voortkomt uit de cliëntenbeweging zit daar een hele historie aan vast van mensen die binnen de psychiatrie een heleboel hebben meegemaakt. (en dat is dan dus ook niet 1 verhaal). De opleiding tot ervaringsdeskundigheid richt zich juist ook op de inzet van deze collectieve kennis. Omdat de ontwikkelingen binnen de GGz zo snel zijn en ervaringsdeskundigheid binnen directies naar voren wordt gepusht, gaan de ontwikkelingen sneller dan het vak zich kan ontwikkelen. En worden er heel veel mensen ingezet, sneller dan ze misschien aankunnen. Ervaringsdeskundigen ontwikkelden zich via vrijwilligerswerk, het opkomen voor cliëntenbelangen etc., maar nu moeten ze die stap vaak overslaan en veel willen dit ook, omdat mensen het gewoon fijn vinden weer aan de slag te kunnen en hun medemens te kunnen helpen. Aan de psychiatrie zit een hoop historie vast. In het verleden zijn er rare methodes toegepast, die nu niet blijken te werken. Dat werd toen ook voor waar aangenomen, ten koste van de cliënt. Er zijn nieuwe inzichten, en andere manieren van werken, die nu cliënten beter kunnen helpen, en de herstelvisie is er daar 1 van. wanneer je die ervaringen hebt zelf, zoals je beschrijft, dan weet je toch ook dat niet iedere cliënt een zelfde benadering wenst? Niet iedere cliënt is gebaat bij professionele distantie, dit kan voor sommige cliënten averechts werken. Ervarigsdeskundigen zetten niet alleen hun eigen verhaal in (het inzetten van collectieve ervaringen kan zelfs zonder de inzet van je eigen verhaal), aan de andere kant: het kan soms ook fijn zijn wanneer iemand zijn of haar verhaal neerzet, als (h)erkenning of als sparring. Het maakt het contact menselijk. De hulpverlenersrelatie kan dan loskomen van machtsverhoudingen. Een contact binnen de hulpverlening is door de tand des tijds mede en door de visie op hoe een professionele houding eruit zou moeten zien, verworden tot een vrij onnatuurlijke contactsituatie. Er wordt je op de SPH geleerd hoe je om moet gaan met diagnoses, hoe je een bepaald type cliënt zou moeten benaderen. Door het veelal toepassen van methoden op een diagnose ga je juist uit contact met een cliënt. Eigenlijk word je dan dus verleerd hoe je in contact met je medemens zou kunnen omgaan. Dit is toch ook niet iets wat je binnen een ziekenhuis doet. Hij heeft een gebroken been en dus moet je deze persoon zo en zo benaderen. Dit werkt echter voor iedereen verschillend. Met ervaringsdeskundigheid als toevoeging is er meer keuze voor cliënten. Daarbij biedt ervaringsdeskundigheid op het moment ook nog ruimte om andere wegen te zoeken, waar veel andere hulpverleners gebonden zijn aan een hele set regels en niet meer kunnen doen wat ze eigenlijk misschien wel zouden willen, zoals bijvoorbeeld huisbezoek. En ook gebonden zijn aan hun beroepsgroep en daar gangbare opvattingen. Misschien dat het voor sommige ervaringsdeskundigen in de toekomst ook zo zal zijn dat ze hun eigen verhaal niet zullen of kunnen inzetten, en misschien dat sommige hulpverleners dit juist meer gaan doen. Een andere manier van werken, een frisse blik geeft soms nieuwe mogelijkheden, en door samen te kijken naar wat werkt 'haal je het beste uit (nu nog) twee werelden'.

Jurie van de Berg
26 december 2009 - 12:00


Ervaringsdeskundigheid versus professional?
Als ervaringsdeskundige op het gebied van verslaving herken ik veel van de door Alie aangedragen punten. met name het stukje over bestaansrecht sprak me aan. Moeite om je weg te vinden binnen de GGZ als ervaringsdeskundige en SPHer, anderzijds de zegen van een brede opleiding binnen de SPH opleiding die ik destijds mocht volgen.
Nu 7 jaar werkzaam binnen de verslavingszorg, en ik moet toegeven dat er nog steeds te weinig aandacht is voor de ervaringsdeskundigheid, een voorbeeld daarvan is het bestaan van de zelfhulpgroepen zoals bijv. de AA, ik zie dat er te weinig gebruik wordt gemaakt binnen het bestaande zorgaanbod/instellingen en professionals om patiënten wegwijs te maken naar een zelfhulpgroep. ik kan niet precies duiden waar de angst/onwil/onkunde weg komt. Ik ben van mening dat beiden op elkaar kunnen aansluiten en elkaar wel degelijk kunnen versterken.
Genoeg patiënten(deelnemers zelfhulpgroepen) gesproken die in tegenstelling tot wat er vaak beweerd wordt, wel degelijk de meerwaarde ervaren hebben van hulp zoeken binnen de GGZ en gelijktijdig zich aansloten bij een zelfhulpgroep.
En ja ik ken ook de verhalen van patiënten die geen heil zien in de reguliere zorg en haar werkers, ik plaats daar altijd een verhaal tegenover van een mij dierbaar geworden AA vriend; Wat nodig is, is nodig, als je maar herstelt en de verslaving geen grip meer heeft op jou en je omgeving.
Voor mezelf geldt dat ik de meerwaarde van de opleiding en mijn ervaring, pas ben gaan inzien tijdens mijn opleiding. Mijn persoonlijke ervaring maakt me tot een specialist op een deelgebied, namelijk verslaving, handig als je werkt in de verslavingszorg, toch ben ik blij dat ik breed ben opgeleid, het helpt me om juist mijn werk binnen de verslavingszorg en mijn ervaring in een breder perspectief te plaatsen, hopelijk daarmee ook mijn patiënten beter te kunnen begrijpen helpen etc...
Of er meer ervaringsdeskundigen ingezet moeten worden binnen de GGZ, volgens mij zijn we allen ervaringsdeskundigen van het leven. Specifieke ervaringsdeskundigheid, kan helpend zijn, mits de persoon in kwestie bereid is zijn of haar deskundigheid te plaatsen in een breder perspectief, en niet zijn of haar ervaring als uitgangpunt neemt voor de ander.

wim van der schee
23 december 2009 - 10:40


Ervaring maakt wijs, ervaringen verschaffen pas een wijzer

Kan een alcoholist het beste door een ex-alcoholist worden begeleid? Eensdeels wel. Ik ga ervan uit dat de ‘ex’ de ingang en de uitgang tot de verslaving kent: nuttige ervaring. Maar strekt die ervaring ook tot kennis? Dat valt niet uit te sluiten. Toch zit hier een eerste kriterium waaraan de ervaring getoetst moet worden als de ‘ex’ een professioneel begeleider wil zijn. Het onderscheid tussen ervaring en kennis lijkt me te zijn dat wie zijn ervaring ‘kent’ deze ook weet te hanteren, los van de eigen praktijk in het verleden. Die hantering verlangt dat de activiteit van het alcoholgebruik ook begrepen wordt als een handelwijze die een dynamiek in zichzelf heeft, los van wat men heeft meegemaakt . Wie verslaafd is geweest, heeft iets van die dynamiek ondergaan, maar dat wil niet zeggen dat zo iemand die dynamiek in al zijn facetten en variaties doorziet. Overigens geldt hetzelfde voor de professionele begeleider die nooit verslaafd is geweest. Misschien is die laatste wel in het nadeel omdat de dynamiek van de verslaving hem/haar überhaupt vreemd is. Daar staat weer tegenover dat de ex-verslaafde het risico loopt te verkleven aan de eigen opvatting: per definitie toch op basis van een beperkte ervaring, want denk erom: het is geen ander zo vergaan als jij! Als de afweging tussen de twee kategorieën professionals dan zo moeilijk is, dan zou mijn advies zijn: maak niet de kategorie tot inzet van een waardeoordeel, maar oordeel per persoon.

Er zijn meer kriteria waaraan de ervaring getoetst moet worden. De specifieke ervaring met betrekking tot een bepaalde activiteit ( bijvoorbeeld alcoholisme, voetballen, kerkbezoek etc.) ligt altijd in de bedding van meer algemene ervaringen. Iemand zet zich aan de activiteit om mee te tellen, of om te vergeten wat vergeten moet worden, uit pure lust en noem maar op. Het zijn allemaal ‘ingangen’ tot activiteiten. Deze meer algemene motieven, emoties en waarderingen behoort elke professional in het agogisch veld ook te hebben ervaren. En ook deze ervaringen vragen weer om ‘gekend’ te worden, zowel op zichzelf (Waartoe brengt angst of lust of onvrede ons?), als in samenspel en in relatie tot bijvoorbeeld de ontwikkeling tot volwassen persoon. Rijke ervaring bestaat uit vele ‘lagen’.

Iedere ervaring van de professional telt mee, want die kan worden geactiveerd, en moet wellicht worden benut in de verdere omgang tussen agoog en cliënt. Elke ‘laag’ in die ervaring moet idealiter zowel ‘van binnenuit’ als ‘van buitenaf’ door de professional doordacht (begrepen) zijn. ‘Van binnenuit’ werkt het uit als persoonsvorming, ‘van buitenaf’ betreft het kennis. De relatie tussen ervaring en kennis is een wederkerige. De ervaring is een goed fundament om alles wat speelt in de omgang tussen mensen op begrip te brengen. En omgekeerd is kennis een handreiking om datgene wat wij hebben ervaren verder bewust te worden en te differentiëren.

Tenslotte is het juist de gelaagdheid van de ervaring van die ene cliënt – nooit dezelfde als die van een ander in dezelfde probleemcategorie - die doorzien moet worden als het gaat om het maken van een begeleidingsplan. Het maakt verschil of een alcoholverslaving tot stand is gekomen uit verveling of onlust of uit angst. Daarbij moet de professional zich realiseren dat het niet alleen gaat om iets áf te leren, maar ook om iets áán te leren. De dwarsdoorsnede door de lagen van de ervaring moet worden afgesteld op het kompas van wat die ene speciale cliënt nodig heeft om het leven zo goed mogelijk op dfe rails te krijgen. Dat verschilt per persoon. En juist omdat het per persoon verschilt, lijkt het me niet van doorslaggevend belang dat het een ex-verslaafde zou moeten zijn die de verslaafde cliënt het beste kan begeleiden. Net zo min geldt dat een man het beste door een man begeleid kan worden. Het probleem van de cliënt is wel van een of meer soorten, maar de cliënt zelf is altijd een persoon. Reduceer die niet tot het product van een probleem.

Wim van der Schee
Havelter Schapendrift 7
7971 BA Havelte
wpvanderschee@planet.nl

Henny Dinkelberg - v/d Hoven
13 december 2009 - 02:49


Ik ben SPH studente aan de Hogeschool Windesheim in Zwolle, School of social work - SPH/route GGZ-agoog, het examenjaar (deeltijd student. Het is echt aan het doorslaan, ook binnen de psychiatrie krijgen we er steeds meer mee te maken. Sommigen denken dat ze het veel beter weten dan de begeleiders en therapeuten en heel ergelijk als ze dan zelfs letterlijk zeggen ach wat weten jullie er nu van, jullie hebben het alleen maar uit de boekjes... dat horen wij nogal eens, maar ze zijn inderdaad alleen deskundig wat hun eigen problemen betreft, vraagt een cliënt met een andere beperking ze iets staan ze met de mond vol tanden.... Waar ik mij aan erger is vooral die arrogantie dat zij het alleen allemaal kunnen weten omdat ze daar in die diepte zijn geweest en al die opleidingen en boeken niets voorstellen en niet nodig zijn. Daar staan dan wel voor jaren onderzoek en over heel veel ziektebeelden in.... dat kun je in je eentje allemaal niet persoonlijk ervaren dacht ik zo, gelukkig niet. Binnen de psychiatrie hebben wij er veel mee te maken, empowerment, herstellen doe je zelf etc. Het is ook belangrijk dat je je kunt inleven in een andere cliënt en dat ontbreekt er ook nogal eens aan, ze hebben het uitsluitend over hun eigen ervaringen, heeft iemand anders het totaal anders ervaren geven ze niet thuis, luisteren ze vaak niet eens meer....
Wat ik van mijzelf ervaar is dat ik inderdaad, zoals Alie Weerman verteld, mijn eigen deskundigheidservaring heb, ik weet hoe het is om een trauma te verwerken, hoe het er aan toe gaat op een PAAZ-afdeling, hoe het voelt om zwaar depressief te zijn, nachtmerries... kortom ervaringsdeskundig dus. Maar het rare is, zoals ik het nu besef, dat ik hier juist niet over vertel. Er wordt van een hulpverlener een professionele houding gewenst toch?? Niet over jou eigen problemen vertellen, afstand bewaren... ik houd mijn mond dan ook altijd als ik met deze ervaringsdeskundigen te maken heb, maar ze moesten eens weten! Eigenlijk zou ik geen examen meer hoeven te doen toch? Ik ben al deskundig genoeg. Maar ik vind het belangrijk om mijn ervaringsdeskundigheid te integreren en daar als een onderdeel van mijn studie gebruik van te maken, een klein onderdeel is het, de rest haal ik ook uit de boeken en de theorie. Mijn gedrevenheid voor dit vak misschien wel weer vanuit mijn ervaringsdeskundigheid maar daarom wil ik het beste uit mijzelf halen vooral voor de cliënten waar ik mee te maken heb, daar hebben ze recht op ik spreek uit ervaring...

Met vriendelijke groet,
Henny - Zwolle.


Uw reactie, mening:
Vul het volgende veld niet in:
Naam:
Email:
Bericht:
Om spam tegen te gaan dient u het onderstaande hokje aan te vinken en moet u mogelijk een vraag beantwoorden.

Uw reactie is niet anoniem. Uw IP adres zal worden opgeslagen.